How to ไหว้เจ้า ฉบับมือใหม่ ไปศาลไหนก็ไม่เขิน

ถ้าคุณกำลังต้องการ “งาน” ดี ๆ “เงินเดือน” เริ่ด ๆ

หรือกำลังต้องการ “คนรัก” ที่จริงใจ ตรงสเปค

หรือกำลังรู้สึกอยากมี “ชีวิตที่ดี” ต้อนรับตรุษจีน

การ “มูเตลู” (aka มู) อาจเป็นคำตอบ และหนึ่งในเซิร์ฟที่คนไทยนิยมไหว้ คือ ความเชื่อแบบจีน หรือที่เรียกว่าการ “ไหว้เจ้า” เห็นได้จากคอนเทนต์แนะนำการมูเตลูตามศาลเจ้าต่าง ๆ ไม่ว่าจะเส้นเยาวราช เจริญกรุง หรือแม้กระทั่งฝั่งธนบุรี
ที่ก็มีศาลเจ้าหลายแห่ง

นั่นอาจเป็นเพราะว่า คนไทยเชื้อสายจีนมีจำนวนมากถึง 11-14% ของประชากรในประเทศไทย ในขณะที่นิด้าโพล
คาดการณ์ว่า จะมีประชากรคนไทยเชื้อสายจีนมากถึง 16 ล้านคน ความเชื่อของคนไทยเชื้อสายจีนจึงแพร่กระจายเป็นอย่างมาก

และเราคือหนึ่งในคนไทยเชื้อสายจีนเหล่านั้น ผู้เคยชินกับการไหว้เจ้าทุกตรุษสารท และ Pain Point ที่เราเห็นเสมอ คือการเข้าศาลเจ้าไปเจอคนรุ่นราวคราวเดียวกับเราไม่เคยชินกับการไหว้ ปักธูป คู่กับท่าทางเก้กังสับสน

Cult จะเล่าบทความนี้ เลยขอพาทุกคนมารู้จัก How to ไหว้เจ้า สำหรับมือใหม่ ไม่ว่าจะไปศาลไหนก็ไม่ต้องเคอะเขิน 

พร้อมแล้ วก็เตรียมตัวเดินเข้าศาลเจ้าไปพร้อม ๆ กัน

เครื่องสักการะบูชา

ธูป 1 กำ (มักพอดีกับจำนวนที่ต้องปักจริง)

เทียนแดง 1 คู่

โดยพื้นฐานแล้ว นี่คือเครื่องสักการะทั่วไปที่ถือว่าเป็น “ไฟลท์บังคับ” เพราะตามคติแล้ว การจุดธูปเทียน ก็เสมือนหนึ่งการนำส่งคำอธิษฐานถึงเทพเจ้าเป็นอย่างหนึ่ง อีกอย่างหนึ่งก็เป็นการบูชาด้วยเครื่องหอมอันเป็นคติที่เราปฏิบัติบูชาต่อสิ่งศักดิ์สิทธิ์อยู่แล้ว

แต่หากต้องการใช้เครื่องสักการะเพิ่มเติม เช่น มาลัย ดอกไม้ น้ำมันเติมตะเกียง หรืออื่นใด ก็สามารถใช้ได้ โดยเป็นไปตามกำลังศรัทธาของแต่ละคน

ปักธูปยังไงให้ไม่งง

เมื่อเข้ามาสู่บริเวณศาลเจ้า และจุดธูปเทียนเรียบร้อยแล้ว หากมีแผนผังหรือป้ายบอกกล่าวว่า ขอพรพร้อมปักธูปที่ใดก่อน ก็สามารถทำตามที่ป้ายบอกได้เลย

แต่หากเข้าไปแล้ว ไร้ป้ายบอก ให้ปฏิบัติ ดังนี้

1. ปักธูปไหว้ “เทพเจ้าฟ้าดิน” (ทีกง, 天公) ก่อน ซึ่งโดยปกติแล้ว ทีกงจะอยู่ที่พื้นที่โล่งด้านนอกของศาลเจ้า ให้ปันธูปในมือออกมา 5 ดอกแล้วปักไปที่กระถางธูป
   
   เหตุผลที่ต้องไหว้ฟ้าดินก่อนนั้น เป็นเพราะว่า ในความเชื่อดั้งเดิม ธรรมชาติเป็นสิ่งที่ยิ่งใหญ่ เป็นผู้ให้กำเนิด มีผลต่อชีวิตและความเป็นอยู่ของสรรพสิ่ง จึงควรสักการะฟ้าดินเพื่อแสดงกตัญญุตาต่อเทพเจ้าผู้ให้กำเนิดสรรพชีวิต และคอยคุ้มครองให้อยู่เย็นเป็นสุข
   
2. ไหว้เทพผู้เป็นประธานของศาลเจ้า (สังเกตจากชื่อศาล เช่น ศาลเจ้าแม่ทับทิม ศาลเจ้าพ่อกวนอู ศาลเจ้าเล่าปึ่งเถ้ากง ซึ่งเทพแต่ละองค์ก็จะมีคุณ หรือ expertise ของตัวเองแตกต่างออกไป) โดยสามารถขอพรตามความต้องการของตนเองช่วงนั้น
   
   การปักธูปบูชาเทพประธานนั้น โดยมากจะมีกระถางธูป 5 กระถางด้วยกัน ให้ปักกระถางละ 3 ดอก เริ่มต้นจากกระถางธูปกลางก่อน แล้วค่อยไล่ปักธูปจากซ้ายไปขวา หรือขวาไปซ้าย ตามลำดับ
   
3. ไหว้เทพเจ้าอื่น ๆ ที่สถิตในศาล โดยมักบูชาเรียงจากด้านขวามือของเราไปซ้ายมือ วิธีการบูชาเช่นเดียวกับข้อ 2 คือขอพร และปักธูป 3 ดอก
   
4. เมื่อไหว้เทพเจ้าเรียบร้อย โปรดสังเกตว่าศาลเจ้ามีตี่จู้เอี๊ยะหรือไม่
   หากไม่มี ให้ข้ามไปที่ข้อ 5 ได้เลย
   หากมี โปรดบูชา เสมือนการเคารพเจ้าที่เจ้าทาง และปักธูป 5 ดอก
   
5. เดินออกมานอกตัวศาลเจ้า จะมองเห็นกระถางธูป 2 กระถางหน้าประตู ให้ปักธูป 1 ดอก ที่กระถางธูปทางซ้ายมือ ก่อนจะปักธูปดอกสุดท้ายที่กระถางธูปด้านขวามือ เพื่อบูชา “เทพเจ้าเฝ้าประตู” (หมึ่งซิ้ง; 門神) ผู้คุ้มครองดูแลศาลเจ้า เป็นอันเสร็จพิธี

น้อมรับคำทำนาย

หลังจากสักการะสิ่งศักดิ์สิทธิ์ ขอพรให้ชีวิตปัง ๆ จึ้ง ๆ แล้ว “คำทำนาย” ก็ดูเหมือนจะเป็นเข็มทิศนำทางชีวิตที่เราตามหาไม่แพ้กัน 

เพราะการมูเตลู แง่หนึ่งคือการหาที่พึ่งพิงทางจิตใจ ขอคำแนะนำในสิ่งที่วิทยาศาสตร์และตรรกะเหตุผลอาจตอบเราไม่ได้ (100 เปอร์เซนต์) ว่าชีวิตต่อจากนี้ควรไปยังไงต่อ

นอกจากการเสี่ยงเซียมซีที่ทุกคนคุ้นเคยแล้ว อีกสิ่งหนึ่งที่อยู่คู่กับศาลเจ้าคือ การโยนไม้เสี่ยงทาย หรือที่เรียกกันว่า ปัวะปวย (聖筊) หรือ เซ้งปวย (擲筊) ซึ่งแปลว่า “คว่ำหงาย” นั่นเอง

วิธีการคือ ถามคำถามที่เราอยากรู้ต่อเทพเจ้าประธานของศาล โดยถือไม้เซ้งปวยสีแดงสองข้างประกบกัน ก่อนจะโยนลงพื้น

หากไม้คว่ำหนึ่ง หงายหนึ่ง เรียกว่า เซ้งปวย แปลว่า เทพเจ้าเซย์เยส สิ่งที่ถามไป จะให้ผลลัพธ์เชิงบวก

หากไม้หงายสองอัน เรียกว่า เฉี่ยปวย ความหมายเป็นไปได้สองทาง คือ 

1. เทพเจ้าบอกว่า เรารู้ดีแก่ใจอยู่แล้วว่าอยากให้เป็นอย่างไร (แปลไทยเป็นไทยคือ ทำตามใจตัวเอง เทพขอสงวนความเห็น) หรือ
2. คำถามคลุมเครือ กรุณาถามใหม่ด้วยคำถามที่เจาะจงกว่านี้

หากไม้คว่ำทั้งสองอัน เรียกว่า อิมปวย แปลว่า เทพเจ้าเซย์โน คัดค้าน เบรกสิ่งที่คิดไว้ก่อน และ อย่าโยนใหม่

ทั้งนี้ โปรดใช้วิจารณญาณในการขอพร และรับคำทำนาย เพราะเชื่อเถิดว่า จิตที่คิดชอบ ประกอบด้วยธรรมแล้ว ธรรมย่อมรักษาผู้ประพฤติธรรมเป็นแน่แท้

FAQs

Disclaimer

ท่านว่า การขอพรในศาลเจ้าตามความเชื่อจีนย่อมมีอีกหลากหลายวัตถุประสงค์ ไม่ว่าจะเป็นขอลูก แก้ปีชง
หรือขอเรื่องเฉพาะอื่นใดที่มีวิธีการบูชาเฉพาะแตกต่างกันไป จึงขอไม่นำมาอธิบายในบทความนี้
และขอให้ท่านผู้อ่านโปรดใช้วิจารณญาณในการขอพร

Q: ในสถานการณ์ PM2.5 หนักขนาดนี้ เราประนมมือไหว้เพียงอย่างเดียวได้ไหม

A: ได้สิ ซึ่งตอนนี้ ศาลเจ้าและวัดจีนบางแห่งได้ขอความร่วมมืองดการจุดธูป หรือลดจำนวนธูปลง อย่าง วัดมังกรกมลาวาส (เล่งเน่ยยี่) ก็งดการใช้ธูปมาอย่างยาวนาน หรือล่าสุด ศาลเจ้าแม่ทับทิม สะพานเหลือง ได้ประกาศว่า ลดจำนวนธูปลงสำหรับผู้ที่ประสงค์จุดธูปบูชา จาก 33 ดอก ครบทุกจุด เหลือเพียง 8 ดอก สำหรับไหว้เทพเจ้าฟ้าดิน และเจ้าแม่ทับทิม ทั้งนี้ สำหรับผู้ศรัทธาที่ไม่ประสงค์จุดธูป ก็สามารถประนมมือไหว้ในบริเวณศาลได้เช่นกัน 

Q: ถ้าเตรียมของไหว้ไปเอง เช่น ผลไม้ ขนมหวาน เนื้อสัตว์ เราสามารถลามารับประทานได้ไหม

A: ลากลับมารับประทานได้ โดยมีปัจจัยที่ควรคำนึงถึงคือ จัดการไม่ให้เหลือ food waste แบ่งเก็บ แบ่งรับประทานได้หลาย ๆ วัน เครื่องดื่มที่ปักหลอดแล้ว ควรบริโภคทันที

Q: เราสามารถขอเรื่องความรัก กับเทพที่คุ้มครองด้านอื่น ๆ ได้ไหม

A: จริง ๆ ก็ได้แหละ แต่อาจจะรวมเป็นเรื่องทั่ว ๆ ไปในชีวิต ซึ่งการมาบูชาเทพเจ้านั้น หมายถึงการขอให้ท่านช่วยคุ้มครอง อำนวยอวยพรให้ หากสำเร็จสมใจ อาจจะกลับมาไหว้เพื่อขอบพระคุณได้เช่นกัน

Q: ทำอย่างไร เจ้าถึงจะ approve คำขอของเราได้ไวที่สุด

A: หลายคนอาจจะเห็น tips หรือความเชื่อที่หลากหลายว่าด้วยการบูชาสิ่งศักดิ์สิทธิ์ บ้างก็ว่าต้องมาไหว้ที่ศาล 3 ครั้ง 5 ครั้ง คำขอถึงจะสำเร็จ บ้างก็ว่าต้องบูชาด้วยสิ่งนั้นสิ่งนี้เท่านั้น สิ่งอื่นเทพเจ้าจะไม่รับ

อันที่จริงแล้ว เรื่องนี้อยู่ที่จิตศรัทธาของแต่ละคนว่าจะทำอย่างไร แต่ในขณะเดียวกัน ก็ต้องคำนึงถึงปัจจัยส่วนบุคคลด้วย เช่น สะดวกมาไหว้หรือไม่ ทุนทรัพย์ในการไหว้เพียงพอหรือเปล่า เพราะการบูชานั้น มีหลักสำคัญคือ ใจ

ใจที่เคารพศรัทธา และการลงมือทำตามสิ่งที่หวัง ก็นำมาซึ่งความสมมาดปรารถนาไม่แพ้กัน

ก็มีด้วยประการฉะนี้ฯ

อ้างอิงจาก

readthecloud.co

Pattadon Kijchainukul

phuketcity.info

ศาลเจ้าแม่ทับทิม สะพานเหลือง

• Facebook
• X
• Line